سازمان و مدیریت انگیزه در آن

سازمان چیست؟

سازمان ها از جمله سیستم های ساخته شده توسط انسان هستند که برای هدف خاص تشکیل می‌شوند و تا زمانی دست یابی به آن هدف و نیاز دست‌یابی برقرار است آن سازمان نیز برقرار خواهد بود بنابراین سازمان سیستمی است که اعضاء آن انسان است و و انسان است که به کالبد آن جان می بخشد، تحقق هدفها را میسر میکند و بدون انسان سازمان بی‌معنا و مدیریت سازمان مفهومی غیرقابل لمس خواهد بود.

در این راستا چگونگی ارتباط انسان ها در عرصه سازمان و رویارویی فرد با سازمان و همچنین مطالعه سازمان می تواند به درک جامعی از سازمان منتهی شود که شتاب، توقف، تغییر مسیر و یا موفقیت هر سازمان را دررسیدن به هدف از پیش تعیی شده را ارزیابی خواهد کرد.

ابتدایی ترین سازمان از کجا شکل گرفته است؟

سازمانها از زمانی که انسانها جوامع کوچک خود را تشکیل دادند و بصورت گروهی سعی در رسیدن به اهداف خود را داشتند شکل می‌گرفت. ابتدایی ترین سازمان ها اجتماع گروهی انسان برای دستیابی به آذوغه و شکار در دوران ابتدایی ظهور انسان می باشد و رفته رفته با شکل گیری اجتماعات بزرگتر انسان و تلاش برای افزایش عملکرد، نوع جدیدی از سازمان شکل گرفت که بدلیل غیرعلمی بودن و عدم الزام به رعایت حقوق انسانی به سمت برده داری در عصر کشاورزی و ابتدای عصر صنعتی سوق داده شد.

تاریخچه شکل‌گیری تفکر اعتدال در سازمان‌ها

در زمینه سازمان و بررسی آن کتابها و مقاله های بسیاری نوشته شده است که نقطه اشتراک همه آنها اهمیت ویژه عرصه مدیریت و مبحث مدیریت منابع انسان تشکیل دهنده آن سازمان می باشد.

از آنجاییکه انسانها در دو منظر درون سازمانی و برون سازمانی بر عملکرد سازمان تاثیر می گذارند لذا شناخت رفتارهای انسان در عرصه سازمان و رویارویی با سازمان و همچنین اهداف سازمانی به درک جامع رفتار سازمانی منتهی خواهد شد.

عموماً انسان تنها موجود زنده‌ای است که در رویارویی با شرایط مختلف رفتار متفاوتی از خود نشان می دهد و بدین خاطر که سازمان‌ها رسالت خاص و از پیش تعیین شده ای را دنبال می‌کنند. می بایست برای رسیدن به هدف خود به موتورهای محرک خود که همانا منابع انسانی آن می‌باشد نگاه ویژه‌ای نشان دهند.

در ابتدا صاحبان مشاغل بر این باور بودند که تنها عامل بکارگیری افراد در جوامع نیاز آنها در برآورده کردن نیازهای اولیه یعنی خوراک و پوشاک می‌باشد. اگرچه این خود یکی از دلائل رجوع افراد برای انجام کار بود ولی مدت زیادی نتوانست تاثیر لازم را بهمراه داشته باشد. باگذشت زمان مالکان مشاغل برای حفظ افراد در سازمان خود به ایجاد طرح الزام و تعهد برای کارکنان خود برای ادامه همکاری متوسل گردیدند.  این روش مدیریت سازمان برای مدت طولانی در سرتاسر کشورهای مدافع برده‌داری رواج داشت.

یکی از دلائل موفقیت طرح الزام و تعهد به انجام کار این بود که اینکه در آن زمان کیفیت انجام کار از اهمیت چندانی برخوردار نبود. با صنعتی شدن و اهمیت کیفیت و ظرافت کار در محصولات تولیدی باعث افول بازار برده‌داری و تغییر نگرش صاحبان صنایع به انسان به عنوان عامل تاثیرگذار در سرنوشت موفقیت و یا شکست کار گردید. و این مهم با بوجود آمدن بازار رقابتی در صنایع از اهمیت بیشتری برخوردار گردید.

دلائل نیاز به مدیریت علمی رفتارهای سازمانی

از آنجایی که بی توجهی به برابری ارزش انسانی در جوامع قرون وسطی باعث نابرابری و فقر عمومی می‌گردید و این خود منشاء بوجود آمدن مسائل مازاد و انحراف از رسالت اصلی بوجود آمدن سازمان گردیده است لذا در قرن اخیر سعی شده است که با برقراری اعتدال میان منابع و نیازها روش علمی جهت شتاب گرفتن و دستیابی به اهداف از پیش تعیین شده را با بررسی رفتارهای انسان در برخورد با سازمان و عکس‌العملهای آن ارائه دهد.

اهمیت انگیزه در بهره‌وری سازمان

انگیزه نیرویی است که موجب می‌شود افراد در جهت دست‌یابی به هدف به گونه‌ای خاص رفتار کنند. و همواره تلاش صاحبان صنایع و نمایندگان آنها در بهبود بهره‌وری حرفه خود بهره‌گیری از روشهایی جهت ایجاد انگیزه در بین کارکنان بوده است. به بیان دیگر هدف ایجاد انگیزه در کارکنان بگونه‌ای است که رفتار آنان بیشترین نفع را برای سازمان داشته باشد.

روش‌های برانگیخته کردن انگیزه

برای اینکه فردی به سطح بالایی از انگیزه برسد باید تصمیم بگیرد که کاری را انجام دهد در حالی که توانایی انجام کار و همچنین مواد و وسایل مناسب برای انجام کار را در اختیار داشته باشد. نبود هریک از زمینه های باعث کاهش انگیزه لازم برای انجام آن کار خواهد بود. از آنجایی که امروزه صاحبان مشاغل از اهرم انگیزه در جهت افزایش کارآیی افراد استفاده می‌کنند لذا سعی برآن دارند تا کمبود نیازها و رفتارها معطوف به هدف قرار گیرند.